Қазіргі таңда білім беру жүйесі цифрлық трансформация дәуіріне қадам басты. Жасанды интеллект технологиялары қоғам өмірінің барлық саласына еніп, білім беру кеңістігінде де жаңа мүмкіндіктер қалыптастыруда. Осыған байланысты Мемлекет басшысы білім беру жүйесіне заманауи цифрлық шешімдерді енгізу мен жасанды интеллект мүмкіндіктерін тиімді пайдалануды еліміздің стратегиялық басымдықтарының бірі ретінде айқындады.
Бұл міндеттерді іске асыруда педагогтердің кәсіби құзыреттілігін жетілдіру ерекше маңызға ие. Осы бағытта «Өрлеу» біліктілікті арттыру ұлттық орталығының Жамбыл облысы бойынша Кәсіби даму институты жаңа оқу жылына дайындық аясында ауылдық мектептер педагогтерін қолдауға бағытталған жұмыстарды жүйелі түрде жүзеге асыруда. 2026 жылы облыстың шағын жинақты мектептерінен 50 педагог «Шағын жинақты мектептерде біріктіріп оқытуда цифрлық технологиялар мен жасанды интеллектіні пайдалану» бағдарламасы бойынша біліктілігін арттырады.
Бұл бағдарламаның қажеттілігі ауыл мектептерінің ерекшеліктерімен тікелей байланысты. Біріктірілген сыныптарда сабақ өткізу, бірнеше пән бойынша жұмыс атқаратын мұғалімдердің кәсіби жүктемесі, білім беру ресурстарының шектеулілігі жаңа әдістемелік шешімдерді талап етеді. Мұндай жағдайда цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект құралдары мұғалім жұмысының тиімділігін арттырып, әр оқушының білім алу мүмкіндігін кеңейте алады.
Бағдарлама педагогтерге оқу процесін жаңаша ұйымдастырудың тиімді жолдарын ұсынады. Курс барысында қатысушылар жасанды интеллект көмегімен сабақ жоспарларын әзірлеуді, оқу материалдарын бейімдеуді, оқушылардың оқу жетістіктерін талдауды және көпдеңгейлі сыныптарға арналған тапсырмаларды саралауды меңгереді. Сонымен қатар мультимедиялық білім беру ресурстарын дайындау және цифрлық платформаларды тиімді пайдалану дағдылары қалыптастырылады.
Бағдарламаның маңызды бағыттарының бірі – технологияларды қауіпсіз әрі жауапты пайдалану мәдениетін дамыту. Сондықтан оқыту барысында цифрлық этика, академиялық адалдық, ақпараттық қауіпсіздік және кибергигиена мәселелеріне ерекше назар аударылады. Бұл қазіргі заман мұғалімінің кәсіби құзыреттілігінің ажырамас бөлігіне айналып отыр.
Курс тәжірибеге бағытталған форматта ұйымдастырылады. Семинарлар, практикалық жұмыстар, кейстік тапсырмалар және микрооқыту элементтері арқылы педагогтер алған білімдерін нақты сабақ үдерісінде қолдануға дайындалады. Нәтижесінде олар жаңа оқу жылында цифрлық ресурстарды тиімді пайдаланып, оқушылардың білім сапасын арттыруға бағытталған заманауи тәсілдерді енгізе алады.
Ауыл мектебінің дамуы – өңірдің де, елдің де дамуы. Сондықтан шағын жинақты мектептер педагогтерін қолдау, олардың кәсіби өсуіне жағдай жасау және жаңа технологияларды меңгеруге мүмкіндік беру білім беру саясатының маңызды бағыттарының бірі болып қала береді. Бұл ретте Жамбыл облысы бойынша Кәсіби даму институтының қызметі ауыл мұғалімдерінің заманауи білім мен дағдыларды игеруіне жағдай жасап, жаңа оқу жылына сапалы дайындық жүргізуге ықпал етуде.
Жаңа оқу жылы қарсаңында ең маңызды міндеттердің бірі – мұғалімнің кәсіби әлеуетін арттыру. Себебі цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект мүмкіндіктерін тиімді қолдана алатын педагог қана бүгінгі оқушыны болашақтың талаптарына сай тәрбиелей алады. Неліктен шағын жинақты мектептер үшін цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект құралдарын меңгеру маңызды? Өйткені бұл құралдар мұғалімнің жұмысын жеңілдетіп қана қоймай, біріктірілген сыныптарда оқыту сапасын арттыруға, тапсырмаларды жекелендіруге және оқу нәтижелерін тиімді талдауға мүмкіндік береді.
Жасанды интеллект мұғалімді алмастыра ала ма? Жоқ. Жасанды интеллект мұғалімнің көмекшісі ретінде қызмет етеді. Ол ақпаратты өңдеуге, материал әзірлеуге және талдау жасауға көмектескенімен, тәрбиелеу, бағыт беру және тұлға қалыптастыру міндеттерін мұғалім ғана атқара алады. Жаңа оқу жылында ауыл мұғалімі қандай құзыреттерге басымдық беруі тиіс? Цифрлық сауаттылықты дамытуға, жасанды интеллект құралдарын тиімді пайдалануға, ақпараттық қауіпсіздік талаптарын сақтауға және оқытуды жекелендіру тәсілдерін меңгеруге назар аударуы қажет.
Курсқа Жамбыл облысының барлық ауданынан педагогтердің қатысуы ауыл мен қала арасындағы білім сапасындағы алшақтықты азайтуға бағытталған нақты қадамдардың бірі болып отыр. Нәтижесінде өңірдің түкпір-түкпіріндегі мұғалімдер цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект мүмкіндіктерін меңгеріп, тәжірибе алмасудың ортақ алаңына бірігеді.
Сагадат КАРЫМБАЕВА, Филология магистрі, «Өрлеу» БАҰО» АҚФ Жамбыл облысы бойынша кәсіби даму институты, Қоғамдық-гуманитарлық бағыттағы кафедра меңгерушісі
