Қазақ тілі – Қазақстан Республикасының мемлекеттік тілі. Бұл мәртебе жай ғана атақ емес, ол – елдің бірлігі мен болашағын айқындайтын маңызды құндылық. Мемле-кеттік тіл қоғамның барлық саласында қызмет етуі тиіс: білім беруде, мемлекеттік басқаруда, бұқаралық ақпарат құрал-дарында және күнделікті қарым-қатынаста.
Бүгінгі таңда мемлекеттік тілдің қолданыс аясы кеңейіп келеді. Дегенмен, бұл бағытта атқарылар іс әлі де аз емес. Қала мен ауыл арасындағы тілдік орта, ресми мекемелердегі тіл мәдениеті, қызмет көрсету саласындағы тіл қолданысы – барлығы да тіл мәртебесінің нақты көрсеткіші болып табылады. Мемлекеттік тілдің дамуы тек заңмен емес, ең алдымен, қоғамның ішкі сұранысымен байланысты.
Қазіргі қоғамда қазақ тілін үйренушілер қатары артып келеді. Әсіресе, өзге ұлт өкілдерінің тілге деген қызығушылығы қуантады. Бұл – тілдің болашағына деген сенімнің белгісі. Тілді үйрену – тек грамматиканы меңгеру емес, ол – мәдениетті, дүниетанымды түсіну. Сондықтан тіл үйрету процесі де заманауи әдістермен, қызықты форматта ұйымдастырылуы қажет.
Тіл үйренушілер үшін ең маңызды мәселе – тілдік орта. Егер адам күнделікті өмірде қазақ тілін қолданбаса, оның меңгеруі де баяулайды. Осы тұрғыдан алғанда, қоғамның әр мүшесі тілдік орта қалыптастыруға үлес қосуы тиіс. Қарапайым сәлемдесуден бастап, ресми құжаттарға дейін мемлекеттік тілде сөйлеу – ортақ жауапкершілік.
Мемлекеттік тілді білу – әр азаматтың міндеті. Оны білу – тек талап емес, елге деген құрметтің белгісі. Әсіресе, мемлекеттік қызметкерлер мен ұстаздардың жауапкершілігі жоғары. Олар тіл мәдениетінің үлгісін көрсетуі керек. Сонымен қатар, ата-аналардың да рөлі ерекше: бала тілге деген сүйіспеншілікті ең алдымен отбасынан алады.
Жауапкершілік дегеніміз – тілдің тағдырына бейжай қарамау. Қазақ тілін дамыту тек белгілі бір сала мамандарының ісі емес, бұл – бүкіл қоғамның ортақ ісі. Әрбір азамат мемлекеттік тілде сөйлеуге ұмтылғанда ғана оның мәртебесі шын мәнінде артады.
Қорытындылай келе, мемлекеттік тіл – ұлттың жаны, елдің тірегі. Оның мәртебесін көтеру – заңмен бекітілген міндет қана емес, әрқайсымыздың азаматтық борышымыз. Тілге деген құрмет – елге деген құрмет.
Ақбота ТҰРСИНБЕКОВА, Қордай ауданы әкімдігінің мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің «Тілдерді оқыту орталығы» КММ-нің оқытушысы
